Gayrimenkullerde değer nasıl belirlenir? Değer artışı nedir?

9577

Emlakta değer artışı vergisi, Vergi Kanunu kapsamındadır. Taşınmaz malların beş yıl içerisinde elden çıkarılmasıyla elde edilen gelir için devlete ödenen bir vergi türüdür. Peki değer artışı nasıl hesaplanır, değer artışı vergisi nasıl ve nereye ödenir? 2018 mevzuatları nelerdir? Tüm detaylar haberimizde yer alıyor.

Emlak değer artışı vergisi nedir?

Gelir Vergisi Kanunu’nda belirtildiği şekilde uygulanan değer artışı vergisi; yasalarda belirtildiği şekilde mal ve hakların satışlarında, devirlerinde ya da takas veya kamulaştırma işlemlerinde elde ettikleri gelir ile alakalı bir vergidir.

Kanunun 80. maddesinde belirtilen değer artışı vergisi, kazanç ve iratlar olarak vergiler arasında yer almaktadır. Gayrimenkul sahibi, satın alınan taşınmazın iktisap tarihi başlangıcı itibariyle 5 yıl içerisinde satması durumunda bu vergiye tabi olur. Yani kısaca, ticari yapıları al-sat usulüyle kâr sağlama amacı ve rant elde etme amacıyla yapılan ticari faaliyetlerde elde edilen kâr için sunulan bir vergidir.

Gayrimenkul sahibi satın aldığı menkulü beş yıldan daha uzun bir süre sonrasında satıyor ise değer artışı vergisiyle mükellef değildir. Kanunlara göre belirlenen ve değer artışı vergisine tabi olan yapılar şu şekilde belirtilmiştir;

  • Arazi
  • Bina
  • Maden suları
  • Memba suları
  • Madenler
  • Taş ocakları
  • Kum ve çakıl istihsal yerleri
  • Tuğla ve kiremit harmanları
  • Tuzlalar ve bunların mütemmim cüzileri ve teferruatı
  • Voli mahalleri ve dalyanlar

Gayrimenkul olarak tescil edilen haklar konusunda ise; gemi ve gemi payları ile bilumum motorlu tahmil ve tahliye vasıtaları yer almakla birlikte Vergi Kanunu’na göre uygulanmaktadır.

Değer artış vergisi nasıl hesaplanır?

Gayrimenkul satışı ile elde edilen kazancın vergilendirilen kısmı değer artışı vergisi olarak nitelendirilir. Değer artışı vergisi hesaplama işlemi, Gelir Vergisi Kanunu’nda belirtilen koşullar doğrultusunda yapılır.

Değer artışında safi kazanç, elden çıkarma karşılığı elde edilen yani gayrimenkulün satışından elde edilen tutar baz alınır. Ayrıca sağlanan diğer menfaatlerin tutarından, elden çıkarılan mal ve hak maliyet bedelleri, satıcı giderleri ile alım-satım işlemlerinde ödenen vergi ve harçlar indirilerek hesaplama yapılır.

Vergi Usul Kanunu’na göre belirlenen tutarlar, menfaat değerleri kanunda yer aldığı nitelik ve şekilde hesaplanarak elde edilir.

Emlakta değer artışı vergisi; ÜFE (Üretici Fiyat Endeksi) değeri baz alınarak yapılır. Gayrimenkulün alış-satış zamanı arasındaki süre zarfında ÜFE artış değeri yüzde 10 ya da üzerinde bir oranda olmalıdır. Bahsedilen oranın altında olan değerlerde ise gelir vergisi mükellefi olunmaz.

Değer artışı vergileri sadece alım-satım yoluyla elde edilen kazançlardan değil, veraset yoluyla da alınan bir vergidir. Kamulaştırma gibi işlemlerde de değer artışı vergisi uygulanır. Beş yıldan daha sonra yapılan emlak alım-satımlarında, veraset ya da iktisap, takas gibi yöntemlerle elde edilen gayrimenkullerde yine 5 yıldan sonra yapılan satışlarda vergi alınmaz.

Satılık konut ilanları Hürriyet Emlak’ta sizleri bekliyor.